Conclusies / tips
In januari 2006 zijn we een weekend naar het sneeuw- en ijsfestival in Harbin geweest. Voor een overzicht van wat we dit weekend zoal gedaan hebben kijk je op de introductiepagina van dit reisverslag. Hieronder vind je een korte samenvatting van onze ervaringen tijdens dit weekend inclusief enkele tips.

De trein

Deze reis is de eerste keer dat we met de trein reizen. Over de treinen in China hadden we tot nu toe vooral positieve verhalen gehoord, en achteraf zijn wij ook prima tevreden. Hieronder geven wij onze ervaring met de trein tijdens deze reis weer.

Zowel op de heenweg als op de terugweg hadden we een "T" trein. Dit schijnt wat te zeggen over de luxe van de trein. Zogenaamde "Z" treinen schijnen de meest luxe te zijn.
Op de heenweg hadden we soft-sleepers en op de terugweg hard-sleepers. Dus nu weten wij het verschil. Conclusie, als je korter bent dan 1,90 meter dan heb je liever een soft-sleeper. Ben je langer dan 1,90 meter dan heb je het liefst een bovenste hardsleeper omdat je dan je voeten onbeperkt uit je bed kunt laten steken.
De bedden zijn in beide gevallen exact hetzelfde. Bij een soft-sleeper slaap je met vier mensen in een coupé en in een hard-sleeper met zes. Zes man is best veel, zeker omdat het pad tussen de bedden zeker niet breder is dan 60 cm. Maar als iedereen zit is het in beide gevallen wel te doen. En het organiseren van de bagage is in de soft-sleeper niet persé eenvoudiger. Er is daar namelijk minder plek en daar heb je meer toeristen met veel bagage.

Andere verschillen die ons opvielen waren dat je bij soft-sleepers een soort "vliegtuigtoilet" hebt met een echte pot en bij de hard-sleepers een klepje zoals we dat kennen uit de treinen in Nederland, maar dan zonder pot dus gewoon een gat in de grond zoals je dat veel ziet in China en 10 jaar geleden nog standaard was op veel campings in Frankrijk.
Verder had de coupé in de soft-sleeper een deur, bij de hard-sleeper zit er geen wand tussen de coupé en het gangpad. Aan de ene kant kan je hierdoor meer last hebben van de mensen naast je, wij hadden geen enkel probleem, maar aan de andere kant geeft dit wel een veel betere ventilatie. In de soft-sleeper waar de Chinezen de deur graag dicht doen vonden wij het nogal benauwd en warm. Daar sliepen we niet onder de deken die er was terwijl we die bij de hard-sleeper wel gebruikten.

Aan de andere kant konden we bij de hard-sleeper tot ongeveer 22.00 uur meegenieten van de TV van de buren. Rond die tijd gaan de TVés en de lichten uit, en dan ook helemaal uit waardoor het behoorlijk donker kan zijn in de trein. Bij de hard-sleepers is er een tv per coupé waardoor het geluid via een luidspreker tot je komt.
In de soft-sleepers heeft iedereen een eigen TV met meerdere (Chinese) zenders en een koptelefoon waardoor je er minder last van hebt. Geen is wat overdreven want de Chinees die bij ons lag en naar de TV keek zette het geluid zo hard dat wij het ook konden horen.

Ons treinstel met hard-sleepers
Ons treinstel met "hard-sleepers"

Overigens hebben wij de indruk dat het bemachtigen van treinkaartjes rond het Chinees Oud & Nieuw een ramp is. De rest van het jaar, zeker buiten de mei- en de oktobervakantie, schijnt het wel mee te vallen. Kaartjes kan je overigens hooguit 10 dagen voor de datum van vertrek kopen.

Deze website geet volgens ons een redelijk beeld geeft van wat met de trein reizen in China betekent.

Het weer / de koude

De treinreis leek ons spannend, maar wat wij het spannendst vonden was de koude. Hoe zou dat zijn en zou het een beetje te doen zijn. Van mensen die al eerder geweest waren hoorde we verschillende verhalen. De dagen dat wij in Harbin waren werd het maximaal -15° C en minimaal iets van -26° C. Het kan er in januari nog een stuk (5 - 10 graden) kouder zijn. Verder waaide het niet hard toen we er waren en scheen er op zondag een flauw zonnetje.

Onze conclusie is, de koude is te doen, maar warme kleding is een vereiste en koud ga je het vast wel hebben.

De verwachtingen voordat we weggingen
De verwachtingen voordat we weggingen
Een probleem bij de kleding is dat je meestal ergens tussen de 0,5 en 2 uur buiten bent en daarna weer in de bus gaat. Eigenlijk zou je kleren moeten hebben die je in de bus makkelijk aan en uit kunt trekken. In de bus is het al snel 15 - 20 graden warmer dan buiten en als de verwarming van de bus het doet kan dit verschil oplopen tot meer dan 30 graden. Bij ons in de groep was er echter niemand die dat deed.

Zelf hebben we vooral koude voeten en handen gehad. Van de rest van de groep hoorde we dezelfde klachten. Wat ons trouwens tegenviel was de kwaliteit van de schoenen en handschoenen die we in Harbin zagen. Echt heel warm zag dat er allemaal niet uit. Ruime schoenen en meerdere paren sokken lijkt de meest gangbare oplossing.
Voor de benen ontkom je niet aan een lange onderboek of iets dergelijks. Zelf hadden we er twee aan. Tijdens het bekijken van de ijsbeelden hadden we ook nog onze regenbroek aan, en dat maakte het geheel wel een stuk aangenamer. In de groep zagen we ook veel mensen met skipakken, maar die hebben wij niet, vandaar.

Je handen zijn misschien wel het belangrijkst want die heb je nodig om foto's te kunnen maken. Zorg dus dat je handschoenen hebt die je aan kunt houden tijdens het foto's maken. Niemand kon zijn handen warm houden. Wat hielp was je handen met handschoenen en al in je jaszak steken, maar dat is erg onhandig bij het foto's maken. Ook in dit geval zou je eigenlijk met laagjes moeten werken. Maar dat moet het tweede paar handschoenen of wanten wel veel groter zijn dan het eerste. Zelf hebben we erg goede ervaringen met de overhandschoenen die we gekocht hebben voor het motorrijden en bedoeld zijn tegen de regen. Ondanks dat ze niet gevoerd zijn, duurde het met die overhandschoenen aan veel langer voordat onze handen koud werden.

De verwachtingen nadat we terug waren
De verwachtingen nadat we terug waren
Voor het bovenlichaam is het verhaal eigenlijk eenvoudig. Trek net zolang meer shirts, truien en jassen aan totdat je het niet meer koud hebt. Uiteraard helpt een lange jas hierbij beter dan een korte.
Voor je gezicht is het iets lastiger en ook meer een persoonlijke keuze. Een sjaal is echt nodig, maar doe je iets voor je mond en je neus? In eerste instantie vinden wij van wel. Het is namelijk zo koud dat wanneer je door je neus ademhaalt het vocht aan de binnenkant van je neusvleugels tijdens het inademen even bevriest om bij het uitademen weer te ontdooien. Op zich een heel bijzondere gewaarwording.
Als je je neus te dicht inpakt zal de uitgeademde lucht echter langs de bovenkant, dus langs je ogen, wegstromen. Dit heeft dan tot gevolg dat de waterdamp de neiging heeft om aan je wimpers te vriezen. Bij Jacob had dit tot gevolg dat hij na het maken van een foto (waarbij hij door de zoeker kijkt en een oog dicht doet) regelmatig een bijna dichtgevroren oog had. Het blijft dus een beetje schipperen.
De meeste mensen hadden voor hun hoofd een flinke muts en dat is meestal wel genoeg. Jacob had zijn bezoek aan de kapper twee weken uitgesteld op van zichzelf al wat meer isolatie te hebben. Wat overigens erg lekker is, en veel Chinezen ook hebben, is een jas met een capuchon en die over de muts doen.

Naast extra aandacht voor de kleding maakt de koude dat je ook extra aandacht moet hebben voor de batterijen van je fototoestel en / of videocamera. Onze gids deed daar nogal panisch over en zei dat je het fototoestel het beste in je jas kon dragen. Dan blijft het warm en gaan de batterijen langer mee.
Dat is dus geen handig advies. Ten eerste moet je dan telkens je jas open en dicht doen en daar krijg je het echt koud van. Verder lukt dat meestal niet met je handschoenen aan en dus kan je na een paar keer je fototoestel niet meer vasthouden van de koude vingers.
Het enige wat helpt is zorgen voor extra batterijen en als je oplaadbare batterijen hebt zorgen voor een reserve en je oplader meenemen. Wij hebben een oplaadbare batterij en hebben die het hele weekend maar 1x hoeven wisselen. Maar we hebben wel van mensen gehoord die drie setjes losse batterijen verbruikt hebben.

Al met al is het wel koud, maar als je goed voorbereid gaat hoeft de koude het plezier niet te bederven en is een bezoek aan Harbin zeker de moeite waard.